Արհեստական բանականության բումը էներգետիկան «տնտեսության ֆոնից» վերածում է առանցքային ռազմավարական ռեսուրսներից մեկի, որի շուրջ այսօր վերակառուցվում են խոշոր ընկերությունները՝ տեխնոլոգիական հսկաներից մինչև ավտոարտադրողներ։

Ինչպես նշվում է Axios-ի հոդվածում, էլեկտրաէներգիան, որը երկար ժամանակ ընկալվում էր որպես էժան և գործնականում անսահմանափակ ռեսուրս, արագորեն դառնում է դեֆիցիտային և բարձրարժեք ակտիվ։ Պատճառը տվյալների կենտրոնների կողմից սպառման կտրուկ աճն է, որոնք անհրաժեշտ են ԱԲ մոդելների և թվային ենթակառուցվածքի աշխատանքի համար։

Microsoft-ի էներգետիկ ուղղության նախկին առաջին ղեկավար Բրայան Յանուսի խոսքով՝ այսօր «յուրաքանչյուրը այս կամ այն կերպ կախված է էներգիայից՝ որպես բազային ռեսուրսից, կամ դրա մեջ տեսնում է հսկայական հնարավորություն»։

Նա նշել է, որ պահանջարկի աճի արագությունը դարձել է շուկայի զարգացման ներկայիս փուլի գլխավոր տարբերությունը։ Այդ ֆոնին ընկերությունները սկսում են ակտիվորեն մուտք գործել էներգետիկ ոլորտ։ Ford-ը հայտարարել է տվյալների կենտրոնների համար էներգիայի կուտակիչների բիզնեսի ընդլայնման մասին՝ ստեղծելով Ford Energy ստորաբաժանումը։

Ընկերությունը քայլը բացատրում է «ներքին էներգիայի պահպանման համակարգերի հսկայական պահանջարկով»։ Ներդրողները նույնպես կտրուկ մեծացրել են հետաքրքրությունը էներգետիկ տեխնոլոգիաների նկատմամբ։ Մի շարք ընկերությունների բաժնետոմսերը աճել են տասնյակ և նույնիսկ հարյուրավոր տոկոսներով. օրինակ՝ Bloom Energy-ի արժեքը մեկ տարվա ընթացքում աճել է ավելի քան 1200%-ով։ Fervo Energy երկրաջերմային ընկերությունը դուրս է եկել շուկա ներդրողների աճող հետաքրքրության ֆոնին, իսկ GE Vernova-ն առաջին եռամսյակում ստացել է 2,4 մլրդ դոլարի պատվերներ տվյալների կենտրոնների համար սարքավորումների մատակարարման ոլորտում՝ ավելի շատ, քան ամբողջ նախորդ տարվա ընթացքում համադրելի սեգմենտում։

Digital Realty-ի ղեկավար Էնդի Փաուերը նշում է, որ ԱԲ-ի էներգետիկ հիմքը մնում է «անտեսանելի մեծամասնության համար, բայց հսկայական՝ իր մասշտաբով», իսկ գլխավոր խնդիրն այժմ ոչ այնքան պահանջարկն է, որքան դրա աճի արագությունը և էներգացանցերի գերբեռնվածությունը։

Սակայն բումի ֆոնին ուժեղանում են նաև ռիսկերը։ Մի շարք տարածաշրջաններում աճում է դիմադրությունը տվյալների կենտրոնների կառուցման նկատմամբ՝ ջրասպառման, աղտոտման և աղմուկի վերաբերյալ մտահոգությունների պատճառով։ Heatmap Pro-ի տվյալներով՝ տարվա առաջին եռամսյակում արձանագրվել է չեղարկված նախագծերի ռեկորդային ծավալ, որոնց ընդհանուր արժեքը գերազանցել է 40 մլրդ դոլարը։ Բրայան Յանուսը զգուշացնում է, որ նախագծերի զգալի մասը կարող է վնասաբեր լինել ոչ թե պահանջարկի բացակայության, այլ ներդրումների մասշտաբների գերագնահատման և իրականացման խնդիրների պատճառով։

Միևնույն ժամանակ խոշոր տեխնոլոգիական ընկերությունները՝ Microsoft-ը, Google-ը, Amazon-ը և Meta-ն, Elemental Impact հիմնադրամի հետ համատեղ փորձարկում են տվյալների կենտրոնների համար նոր լուծումներ, ներառյալ հովացման համակարգեր, էներգաարդյունավետ նյութեր և ցածր ածխածնային տեխնոլոգիաներ։

Axios-ի նյութի ընդհանուր եզրակացությունն այն է, որ ԱԲ-ի դարաշրջանում էներգիան դադարում է լինել պարզապես ռեսուրս. այն վերածվում է ինքնուրույն արտադրանքի և թվային տնտեսության առանցքային հիմքի։

Source: https://news.am/hy/news/1039794